sonda

Mitologia Słowiańska Jak słowiańskie mity funkcjonują w literaturze?

160 (3 2022) Autor: Grzegorz Czapski, Autor: Natalia Kościńska, Autor: Małgorzata Lewandowska, Autor: Marta Krajewska, Autor: Ewelina Justyna Krzykała Dział: Sonda

Słowiańskie mity w popkulturze czy – szerzej – słowiańska popkultura to mój chleb poprzedni. Uwielbiam obserwować zmiany, którym współcześni twórcy poddają klasyczne historie, w tym także te ze słowiańskim rodowodem. Echa dawnych wierzeń odnajdujemy dzisiaj nie tylko w literaturze czy piosenkach folkowych. W 2022 roku słowiańskie może być dosłownie wszystko, z frytkami i burgerami łącznie.

(Natalia Kościńska)

Moje Kresy Jaki jest współczesny obraz Kresów?

158-159 (1-2 2022) Autor: Zofia Sawaniewska-Mochowa, Autor: Anna Szpura, Autor: Ewa Grochowska, Autor: Anastasiya Niakrasava Dział: Sonda To jest pełna wersja artykułu!

Zacznę od refleksji, którą wywołała skierowana do mnie sonda „Pisma Folkowego”, a mianowicie, czy w moim domu rodzinnym, już po przesiedleniu, używana była w komunikacji międzypokoleniowej nazwa Kresy. Otóż nie i nie był to jakiś akt świadomej amnezji, wyparcia, ucieczki przed pamięcią bolesnej przeszłości. Taki fakt onomastyczny nie był konieczny, bo wystarczyło powiedzieć u nas na Wileńszczyźniew naszym zaściankuw naszej parafii w Mejszagole. Drobiazgowemu wspominaniu ludzi i miejsc nie było zresztą końca, a w mojej dziecięcej wyobraźni rosło przeświadczenie, że ten skrawek ziemi na Litwie, to małe gospodarstwo i jego otoczenie, wspólnota sąsiedzka, słowem ta „mała ojczyzna” zagubiona wśród lasów, to jest ten centralny punkt odniesienia, do którego będę później powracać, ilekroć postawię sobie pytania natury tożsamościowej: skąd jestem i kim jestem.

(Zofia Sawaniewska-Mochowa)

Folkowe podsumowanie roku Najlepsze płyty, wydarzenia, debiuty 2021

157 (6 2021) Autor: Witt Wilczyński, Autor: Paulina Łaskarzewska, Autor: Jan Konador, Autor: Maciej Szajkowski, Autor: Marianna Kril, Autor: Marcin Puszka Dział: Sonda To jest pełna wersja artykułu!

Folkowy rok 2021 w Polsce… Co najmniej kilkanaście etnoperełek udało mi się znaleźć i nimi zachwycić. Duże koncerty na żywo widziałem tylko... dwa, ale były to muzyczne diamenty: rosyjski („z pitera”) Otava Yo w warszawskiej Progresji (gig przesunięty z 2020 roku z powodów COVID-owych) i słowacką Hrdzę na plenerze Dnia Słowackiego na Ursynowie. Resztę folkowego grania na żywo zaliczyłem albo bardzo lokalnie (głównie były to muzyczne spacero-plenery w wykonaniu niezmordowanej Grupy Śpiewu Tradycyjnego Osiedla Przyjaźń i zaproszonych gości) lub po prostu online – w tym m.in. tegoroczny Trifon Zarezan (i niestety już ostatni raz zagrany w stołecznym OKO), reaktywowany Księżyc i akustyczny Merkfolk. Na pewno ci, którzy widzieli na żywo Dirty Shirt na Poland Rock, też nie żałują – gig można obejrzeć udostępniony przez zespół na YT.

(Witt Wilczyński)

Legendy Lubelszczyzny Najciekawsze lubelskie opowieści

155 (4 2021) Autor: Irena Krawiec, Autor: Małgorzata Wielgosz, Autor: Małgorzata Wojcieszuk, Autor: Marcin Piotrowski, Autor: Łukasz Fiuta Dział: Sonda To jest pełna wersja artykułu!

Początek szczególnego kultu Matki Bożej Łaskawej w Janowie Lubelskim sięga pierwszej połowy XVII wieku, kiedy miały miejsce liczne objawienia i uzdrowienia za jej wstawiennictwem. Wszelkie łaski uznane za nadprzyrodzone spisane są w Księdze Cudów i Łask (rękopisy historii o cudach znajdują się w archiwum parafii Św. Jana Chrzciciela w Janowie Lubelskim). W oparciu o zapisaną opowieść o takim wydarzeniu, które miało miejsce we wsi Kocudzy w 1654 roku, powstała pieśń, wykonywana przez zespół Jarzębina na 26. Festiwalu Muzyki Dawnej „Pieśń Naszych Korzeni” w Jarosławiu w 2018 roku.

(Irena Krawiec)